7. Hukuk Dairesi

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün, Yargıtayca incelenmesi davalı vekili tarafından istenilmekle, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dosya incelendi, gereği görüşüldü:
Davacı, iş sözleşmesinin işverence geçersiz nedene dayanılarak feshedildiğini ileri sürerek işe iadesine karar verilmesi istemiştir.
Davalı, işyerinin güvenlik hizmetinin dışarıdan hizmet alımı yoluyla karşılanmasına dair alınan işletmesel karar uyarınca güvenlik işinin dava dışı şirkete verildiğini ve Afşin-Elbistan Çöllollar işletmesinde özel güvenlik bölümünün kapatıldığını, bu nedenle kapatılan güvenlik biriminde güvenlik görevlisi olarak çalışan davacının da iş sözleşmesinin geçerli nedenle feshedildiğini savunarak davanın reddini istemiştir.
Mahkemece, güvenlik hizmetinin yardımcı işlerden olması nedeniyle kurulan asıl işveren-alt işveren ilişkisinin yasaya uygun olduğunu, usulüne uygun şekilde gerçekleştirilen alt işveren ilişkisi sonrası yardımcı hizmette istihdam fazlalığının oluşacağını, davalı şirket ile özel güvenlik hizmetini devralan şirket arasında hukuki ve fiili bir bağ bulunmadığının anlaşıldığı, taraflar arasında muvazaalı bir ilişkinin bulunduğuna dair delil de bulunmadığı, ancak davalı şirketin yazılı beyanı ve kolluk araştırmasına göre davalının işlettiği Tunçbilek Kömür İşletmesinin güvenlik işlerinin davalı şirket tarafından yürütüldüğü anlaşıldığı, davacıya işyerinde işçi alımı yapılan bölümlere ya da Tunçbilek İşletmesinde çalışma yapmasının teklif edilmediği, feshin son çare olması ilkesine uyulmadığı tespit edildiği gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.
Mahkemece davacının işe iadesine ilişkin olarak verilen 10.05.2012 tarihli karar Yargıtay 22.Hukuk Dairesinin 20.09.2012 tarih ve 2012/15323 E, 2012/18986 K. sayılı kararı ile "…. Somut olayda; güvenlik işinin yardımcı iş olduğu ve alt işverene devrinin mümkün olduğu değerlendirmesi yapılmışsa da davacı taraf; işverene karşı açılan işçilik alacaklarına yönelik davalar da işverence güvenlik işinin alt işverene verildiğinin ve davalı işverenden güvenlik işini alan şirket ile davalı şirket arasında fiili irtibat bulunduğunu ileri sürmüştür.Mahkemece yalnızca güvenlik işinin alt işverene devrinin mümkün olmasından hareketle muvazaa iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmışsa da davalı şirket ve davalıdan güvenlik işini alan şirket arasında fiili ve hukuki irtibat bulunup bulunmadığı araştırılmamıştır. Ayrıca dosya kapsamından yalnızca Afşin-Elbistan Çöllollar işletmesinin güvenlik işinin alt işverene verildiği anlaşılmaktadır ki, feshe son çare olarak başvurulması gerektiği ilkesi gereği işverenin diğer işletmelerinde güvenlik işinin bizzat davalı işveren işçilerince yerine getirilip getirilmediği, eğer davalı işveren işçilerince yerine getiriliyorsa davacının söz konusu işletmelerde değerlendirilmesinin mümkün olup olmadığı hususları da tespit edilmemiştir. Belirtilen yönler incelenmeden eksik araştırma ile sonuca gidilmesinin hatalı olduğu" gerekçesi ile bozulmuş, Mahkemece bozma kararına uyulmuştur.
Ancak mahkemece, yapılan araştırma ile hükme esas alınan bilirkişi raporu bozma gerekçesini karşılamaktan uzaktır. Zira davalı işyerine fesihten 6 ay öncesine kadar işçi alınıp alınmadığı üzerinde durulmamış, alınmışsa bu işçilerin hangi unvanlarda ve hangi işyerine alındığı belirtilmemiştir. Fesih sonrası işe alındığı belirtilen işçilerin ise yine hangi birimlere ne zaman alındıkları ve ne iş yaptıkları üzerinde yeterince durulmamıştır. Oysa SGK kayıtlarına göre davalının, Afşin ilçesinde 3 ayrı işyeri kaydı olduğu anlaşılmıştır. Mahkemece, bu 3 ayrı kaydın bulunduğu işyerleri üzerinde titizlikle araştırma yapılmalı fesihten önce ve sonra işçi hareketleri denetime imkan verecek şekilde ortaya konulmalıdır. Daha sonra da davacının hangi pozisyonda görevlendirilebileciğinin somut olarak ortaya konulması gerekecektir. Ayrıca yine SGK kayıtlarına göre davalının bu 3 işyeri kaydı dışında Türkiye genelinde 11 tane daha kaydı olduğu görülmekle bu kayıtlar üzerinde de durularak, bu kayıtların bulunduğu işyerlerinde halen güvenlik hizmetini kendi bünyesinde karşılayıp karşılamadığı hususları belirlenmeli, kendi bünyesinde güvenlik hizmetini sağladığı Tunçbilek İşletmesine ait işçi hareketleri titizlikle incelenerek gerek diğer işyerleri ve gerekse Tunçbilek İşletmesine fesihten önce veya sonra güvenlik personeli alınıp alınmadığı araştırılmalı, alınmadığının anlaşılması halinde ise gerek Afşin gerekse Türkiye'de bulunan diğer işyerlerinde davacının görevlendirilmesi mümkün olan değişik görev/unvanların olup olmadığı belirlenerek davacının bu görevlerde çalıştırılmasının mümkün olup olmayacağı üzerinde durulmalıdır.
Bununla birlikte davacı gibi güvenlik görevlisi olup aynı işletmesel karar uyarınca istihdam fazlası olduğu belirlenen işçiler olup olmadığı varsa bu işçilerin iş sözleşmelerinin akıbetleri üzerinde de durulması gerekir.
Mahkemece feshin son çare olduğu hususu yeterince araştırılmadan bozma kararı gereği yerine getirilmeksizin eksik inceleme ile hüküm kurulması bozma nedenidir.
SONUÇ; Temyiz olunan kararın yukarıda yazılı nedenle BOZULMASINA, peşin alınan harcın istek halinde davalıya iadesine, 30.10.2013 gününde oybirliğiyle KESİN olarak karar verildi.